Deze tekst is oorspronkelijk verschenen in SOA Bulletin (1995. jaargang 15, nr. 6 - jaargang 16, nr. 1. Pagina 26 & 27)

Door Ady Bijlsma (freelance journalist)

Lang niet alle condooms passen goed aande basis van de penis. Bij nogal wat mannen knelt een condoom, waardoor het kan scheuren. Bij anderen is het te wijd, met afglijden als mogelijk gevolg. Onlangs is onderzoek gedaan naar de verschillen in omtrek van penissen in erectie, om na te gaan in hoeverre aan de bestaande condooms andere maten moeten worden toegevoegd. De belangrijkste resultaten zijn in dit artikel weergegeven.

Inleiding

Je kunt zonder veel overdrijving zeggen dat er in het land van de fantasie slechts drie maten penissen zijn: groot, gigantisch en zo enorm dat ze nauwelijks door de deur kunnen (Zilbergeld, 1978). Dat het hier inderdaad om fantasie gaat blijkt uit een onderzoek dat drs. Erick Janssen van de faculteit psychologie van de Universiteit van Amsterdam, in opdracht van de Condomerie, onlangs heeft verricht naar de penisomtrek van 300 Nederlandse mannen : Penile Circumference Variability - In a Dutch Sample, by order of Condomerie, Amsterdam. Onderzocht werd nu eens niet hoeveel een penis toeneemt in de lengte tijdens de erectie, maar hoeveel de omtrek ervan toeneemt. De variaties op dit gebied zijn groot en dat is een belangrijk uitgangspunt bij het geven van goede voorlichting over condooms.

Te strak en te los

Wanneer een condoom te strak zit, geeft dit tijdens de erectie klachten die uiteen kunnen lopen van 'zit niet lekker' tot 'knelt alles af'. In het ergste geval kan het condoom zelfs scheuren. Andersom kan een condoom dat te los zit afglijden. Biedt een condoom normaal gesproken een goede bescherming tegen sexueel overdraagbare aandoeningen, dat doet het natuurlijk niet als het niet goed past.

Onderzoeksopzet

In het onderzoek 'Variabiliteit van de penisomtrek in een Nederlandse steekproef' werd bij in totaal 300 Nederlandse mannen nagegaan hoe het zit met de dikte van de penis. De proefpersonen bestonden uit blanke mannen, in leeftijd vari”erend van 19 tot 78 jaar. Daarnaast werden in een apart onderzoek mannen met erectieproblemen getest. Ook werd voor een aantal proefpersonen de 'Nocturnal Penile Tumuscence' (NPT) opgemeten. Dit is de nachtelijke zwelling van de penis in de slaap. Alle mannen kregen de opdracht met een zogeheten erectiometer hun penis in slappe toestand te meten en daarna nog een keer in erectie. Als stimuli werden sexfilms en - dia's gebruikt.

Resultaten

In tabel 1 zijn de meest opvallende resultaten uit het onderzoek samengevat. Hieruit valt af te lezen dat de gemiddelde omtrek van de penis in volledige erectie ongeveer 121 millimeter is, waarbij het bereik ligt tussen de 90 en 161 millimeter. De spreiding is dus groot. Verder blijkt dat bij een kwart van de proefpersonen de omtrek van de penis in erectie minder dan 110 millimeter is, bij driekwart minder dan 130 millimeter en bij 90% minder dan 141 millimeter. Bij 10% is de omtrek van de penis in erectie meer dan 141 millimeter.

Janssen heeft deze gegevens vergeleken met gegevens uit diverse amerikaanse onderzoeken. Deze komen sterk overeen met het Amsterdamse onderzoek zodat men, zij het met enige voorzichtigheid, kan stellen dat het Nederlands onderzoek een realistisch beeld geeft van het bereik van de penisomtrek bij de Nederlandse man.

Conclusies

Dat penissen in lengte aanzienlijk kunnen verschillen weten de meeste mensen wel. Maar dat er ook zo'n grote variatie in omtrek bestaat is bij de meesten niet bekend. Goede voorlichting over condooms zou daarom altijd informatie moeten bevatten over penisomtrekken in relatie tot verschillende maten condooms. Wellicht kan zo worden bewerkstelligd dat de betrouwbaarheid van het condoomgebruik toeneemt.